T.C.
YARGITAY
12. Hukuk Dairesi

ESAS NO       : 2025/4821
KARAR NO    : 2026/981

T Ü R K  M İ L L E T İ  A D I N A

Y A R G I T A Y   İ L A M I

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ           : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
TARİHİ                     : 28.06.2022
NUMARASI             : 2022/1680 - 2022/2071

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davalı/üçüncü kişi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi Deniz Kayabaşı tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde; alacaklı banka ile dava dışı N. Patlayıcı Maddeler Madencilik İnş.Müh.Petrol Gıda İth.İhr.San. ve Tic.Ltd.Şti. arasında, 28.04.2017 tarihli genel kredi sözleşmesi, 05.06.2017 tarihli kredi limitinin artırılması sözleşmesi ve 20.06.2019 tarihli genel kredi sözleşmesi düzenlendiğini, davalı İsmail T. ile dava dışı Buket T.'ın, sözleşmelere müteselsil kefil olduğunu, sözleşmelerden kaynaklanan borcun ödenmemesi üzerine, borçlu İsmail T. aleyhine İzmir 9. İcra Müdürlüğü'nün 2020/6957 Esas ve 2020/7816 Esas sayılı takip dosyaları üzerinden takip başlatıldığını, davalı borçlu İsmail T.'ın kayden maliki bulunduğu İstanbul İli, Büyükçekmece İlçesi, Tepecik Mahallesi, 2.4 Ada, 14 Parsel, 3. Kat, 7 nolu bağımsız bölümü 30.12.2019 tarihinde, 134.000,00 TL bedelle diğer davalı E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'ne sattığını, yapılan devrin muvazaalı olduğundan bahisle tasarrufun iptali ile tasarrufa konu taşınmaz üzerinde alacaklı bankanın takibe konu yaptığı alacak ve fer'îleriyle sınırlı olmak üzere cebri icra yetkisi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı borçlu İsmail T. vekili cevap dilekçesinde; taşınmazın 134.00,00 TL’ye satıldığına dair beyanların gerçek dışı olduğunu, taşınmazın borçlu tarafından diğer davalıya toplamda 298.400,00 TL’ye satıldığını, borçlu ile diğer davalı şirket yetkilisi ile tanışıklık bulunduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Davalı üçüncü kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti. vekili cevap dilekçesinde; haciz tutanağında borçlunun haczedilen mallarından başka mallarının bulunmadığı yazılı değilse veya borçlunun haczedilen mallarının takdir edilen kıymetine göre takip konusu alacağı karşılamayacağı anlaşılmamaktaysa, böyle bir haciz tutanağının geçici aciz belgesi niteliğinde olmadığını, alacaklının böyle bir haciz tutanağı ile iptal davası açamayacağını, icra takibinin kesinleşmediğini, davalı İsmail T. ile davalı şirketin kurucusunun aynı köyde doğmuş olmalarından başka bir tanışıklıklarının olmadığını, arkadaşlıklarının bulunmadığını, davalı şirketin davaya konu olayda iyi niyetli üçüncü kişi olduğundan bahisle davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, davanın sübut bulmadığından reddine karar verilmiş, karar davacı alacaklı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince yapılan istinaf incelemesi neticesinde; tasarrufa konu taşınmazın tapuda gösterilen satış bedeli ile gerçek değeri arasında önemli oransızlık bulunmadığı saptanmış olmakla birlikte, yine davalıların savunmalarında belirttikleri ve davalı borçlu İsmail T. ile davalı 3. kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'nin ortağı ve temsilcisi olan Harun Z.'in, UYAP sistemi üzerinden çıkartılan aile nüfus kayıt tablolarına göre aynı köy nüfusuna kayıtlı oldukları; yine davalı 3. kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'nin savunmasına göre 3. kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'nin ortağı ve temsilcisi olan Harun Z.'in eşinin ortağı olduğu dava dışı C. Beton Elemanları İnş.San.Tic.Ltd.Şt. İle davalı İsmail T.'ın ortağı ve temsilcisi olduğu, dava dışı N. Patlayıcı Maddeler, Madencilik, İnş.Müh.Petrol Gıda İth.İhr.San. ve Tic.Ltd.Şti. arasında ticari ilişki bulunduğunun beyan edilmesi, dosya arasında bulunan, dava dışı C. Beton Elemanları İnş.San.Tic.Ltd.Şti.'ye ait mizan kaydına göre de, dava dışı C. Beton Elemanları İnş.San.Tic.Ltd.Şti. ile davalı borçlu İsmail T.'ın ortağı ve temsilcisi bulunduğu dava dışı N. Patlayıcı Maddeler, Madencilik, İnş. Müh. Petrol Gıda İth.İhr.San. ve Tic.Ltd.Şti. ile ve davalı borçlu İsmail T.'ın eşi dava dışı Buket T. ile aralarında ticari ilişki bulunduğu gözetilerek, davalı borçlu ile davalı 3. kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'nin birbirlerini tasarruf tarihi öncesinden tanıdıkları, dolayısıyla, İİK'nın 280/1. maddesine göre de, davalı 3. kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'nin (ortağı ve temsilcisi Harun Z.'in), borçlunun mali durumunu ve alacaklılarından mal kaçırmak ya da alacaklılarını ızrar kastıyla hareket ettiğini bilen veya bilebilecek kişilerden olması nedeniyle, davalılar arasındaki yapılan tasarrufun iptale tabi olduğu belirtilerek, davalılar arasındaki tasarrufun, İİK'nın 280/1. maddesi kapsamında iptaline karar verilmesi gerektiğinden bahisle, davacı banka vekilinin istinaf talebinin kabulü ile; Aydın 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 17.03.2022 tarih ve 2020/202 Esas, 2022/73 Karar sayılı kararının, HMK'nın 353/1-b-3. maddesi uyarınca kaldırılmasına, esasa ilişkin yeni hüküm tesisi ile davanın kabulüne; dava konusu; İstanbul İli, Büyükçekmece İlçesi, Tepecik Mahallesi, 2.4 Ada, 14 Parsel, 3. Kat, 7 nolu bağımsız bölümün, davalı borçlu İsmail T. tarafından, davalı 3. kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'ne, 30.12.2019 tarih ve 33792 yevmiye sayılı resmi senet ile yapılan satışına ilişkin tasarrufun davacı yönünden iptali ile İİK'nın 283/1. maddesi uyarınca, tasarrufa konu taşınmaz üzerinde, İzmir 9. İcra Müdürlüğünün 2020/6957 ve 2020/7816 Esas sayılı takip dosyalarındaki alacak ve fer'îleri ile sınırlı olmak kaydıyla, davacıya cebri icra yetkisi tanınmasına karar verilmiş, karar ilamı davalı üçüncü kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davalı üçüncü kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti. vekilinin temyiz dilekçesi incelenmiştir.

Dava İİK’nın 277 vd. maddelerine dayalı olarak açılan tasarrufun iptali istemine ilişkindir. Tasarrufun iptali davasının amacı bir alacağı ödememek için, mal varlığını azaltıcı veya artışını önleyici nitelikte, borçlu tarafından yapılan tek taraflı hukuki işlemler ve fiillerle, borçlunun amacını bilen veya bilmesi gereken kişilerle yaptığı tüm hukuki işlemleri, alacaklının alacağı ile sınırlı olarak hükümsüz sayarak işlem konusu mal veya hakkı hâlen borçluya aitmiş gibi, cebrî icra yolu ile alacaklının alacağını almasına olanak sağlamaktır.

İİK'nın 280. maddesinde malvarlığı borçlarına yetmeyen bir borçlunun alacaklılarına zarar vermek kastıyla yaptığı tüm işlemler, borçlunun içinde bulunduğu mali durumu ve zarar verme kastının işlemin diğer tarafınca bilindiği veya bilinmesini gerektiren açık emarelerin bulunduğu hallerde tasarrufun iptal edileceği hüküm altına alınmıştır. Bunun için, borçludan satın alan kişi veya kişilerin iyi niyetli olup olmadıklarının araştırılması gerekir. Bu araştırma yapılırken, borçlunun âciz içinde olduğu ve alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla hareket ettiğinin işlemin diğer tarafınca bilindiği veya bilinmesi gerektiğinin 280/3. maddedeki durum hariç davacı yanca yasal kanıtlarla ispatlanması gerektiği gözetilmelidir.

Somut olayda, davalı borçlu İsmail T.'ın dava tarihinde Meydan Mahallesi, G. Sokak, No:4/5, Merkez/Kütahya adresinde ikamet ettiği ve nüfus kaydına göre Kütahya İli, Tavşanlı İlçesi, Tepecik Köyü nüfusuna kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, davalı borçlu İsmail T. ile davalı üçüncü kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti.'nin ortağı ve temsilcisi olan Harun Z.'in, aile nüfus kayıt tablolarına göre aynı köy nüfusuna kayıtlı olmalarının taraflar arasındaki yakınlığı ispata yeterli olmadığı ve sırf aynı köy nüfusuna kayıtlı olmalarının borçlunun içinde bulunduğu mali durum ve zarar verme kastının, işlemin diğer tarafınca bilindiği veya bilinmesini gerektiren açık emarelerin bulunduğu anlamına gelmeyeceği, öte yandan taraflar arasında gerçekleşen tek bir ticari ilişkinin tanışıklığı ispatlamayacağı, ticari ilişkide süreklilik bulunması gerektiği, taraflar arasındaki ticari ilişkinin sürekliliğinin ve borçlunun içinde bulunduğu mali durumu bilen veya bilmesi lazım gelen kişilerden olduğu hususunun ispatlanamadığı ve İİK'nın 280. maddesi anlamında, davalı borçlunun âciz içinde olduğunun ve alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla hareket ettiğinin davalı üçüncü kişi tarafından bilindiği veya bilinmesi gerektiğine ilişkin açık emarelerin bulunduğu hususu kanıtlanamadığından, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

SONUÇ : Açıklanan sebeplerle; davalı üçüncü kişi E. Beton Elemanları San. ve Tic.Ltd.Şti. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine, kararın bir örneğinin İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 17.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Başkan             Üye                   Üye                Üye                   Üye
 A. TUNCAL      M. ÇAMUR       A. ÇOLAK      S. ÖZTEMİZ     A. AYAN